Zur Navigation springen Zum Inhalt springen Zum Kontakt springen Zur Suche springen Zur Suche springen Zum Footer springen

Përkrenarja e Skënderbeut dhe Shpata e Skënderbeut

Përkrenarja e Skënderbeut dhe shpata e Skënderbeut në Muzeun e Historisë së Artit në Vjenë janë ndër veprat më të spikatura të gjuetisë dhe armaturave perandorake. Përkrenarja dhe shpata janë të lidhura që nga fundi i shekullit të 16-të me Gjergj Kastriotin, i quajtur Skënderbeu (1405-1468). Gjatë shekullit të 20-të janë zhvilluar një sërë mitesh rreth këtyre objekteve. 

Për t'u parë në Dhomën e Gjuetisë dhe Armëve të Oborrit në Neue Hofburg (Hofburgu i Ri).
Hyrja përmes Muzeut Botëror të Vjenës (Weltmuseum Wien).

Tickets


Read in other languages:
Deutsch Shqip Srpski English

Der Helm zeigt eine stilisierte Darstellung eines Ziegenkopfs mit goldenen Hörnern. Der Unterteil besteht aus silbernem Metall und ist mit dekorativen Elementen, darunter runde Verzierungen, geschmückt. Der Helm vermittelt einen eindrucksvollen, antiken Stil.

Përkrenarja e Skënderbeut

Përkrenarja është një fragment i një helmetë italiane të fundit të shekullit të 15-të. Përreth përkrenares është vendosur një brez bakri, i cili mban mbishkrimin gotik të vonë “Inperatorebt”. Mbishkrimi ndahet nga gjashtë rozeta lulesh.

“Inperator“ (si dhe “Imperator“) është një titull nderi që rrjedh nga latinishtja imperare (të sundosh, të komandosh). Në mesjetë ky titull përdorej kryesisht në lidhje me perandorët dhe mbretërit.

Një kokë dhie prej fletësh bakri të praruar i është vendosur përkrenares si zimir (zbukurim përkrenareje). Sytë e dhisë ndoshta dikur kanë qenë të zbukuruara me xham ose me gur me ngjyrë.

Përkrenarja e Skënderbeut, Gjysma e dytë e shekullit të 15-të, Muzeu i Historisë së Artit në Vjenë, Gjuetia dhe Armatura Perandorake, nr. inventari A 127 © KHM-Museumsverband

Shpata e Skënderbeut, shekulli i 15-të, Muzeu i Historisë së Artit në Vjenë, Gjuetia dhe Armatura Perandorake, nr. inventari A 550 © KHM-Museumsverband

Shpata e Skënderbeut

Shpata ka të ngjarë të jetë një punim islam i shekullit të 15-të. Tehu i gjerë ka dy tehë dhe është i rrumbullakosur në fund. Në pjesën e përparme, në bazën e tehut, ka të vendosur një stoli me gjethe të zbukuruara me ar dhe me një medaljon. Ky medaljon shfaq një linjë dekori, e cila imiton formën e karaktereve arabe.

Doreza besohet të jetë një shtesë e shekullit të 16-të. Këllëfi është prej lëkure peshku dhe ka një dekor me vijë të shtypur. Mbishkrimi “Scänderwech” ka ngjyrë të kuqe. 

Shquarja e Skënderbeut gjatë Rilindjes

Gjergj Kastrioti, i quajtur Skënderbeu, udhëhoqi me sukses rezistencën e krishterë kundër sulmeve të Perandorisë Osmane në mesin e shekullit të 15-të në malësitë përreth Krujës (Shqipëri).

Për sukseset e tij në luftën kundër pushtimit ushtarak të sulltanit, gjatë jetës, ai fitoi famë dhe njohje në të gjithë Evropën. Pas vdekjes së tij, bëmat vazhduan të jehonin gjerësisht në biografi dhe portrete.

Kjo famë çoi gjithashtu në përfshirjen e Skënderbeut në fund të shekullit të 16-të në të ashtuquajturën armëtore të heronjve në Kështjellën Ambras në Insbrukut.

Arqiduka Ferdinandi i II-të i Austrisë (1529–1595), vëllai i perandorit Maximiliani i II-të. (1527–1576), mbante në këtë vend një numër të madh armorësh dhe armësh, të cilat kishin qenë zotërimet e sundimtarëve dhe gjeneralëve të famshëm të kohës së tij dhe të kaluarës, si dhe vepra që u atribuoheshin këtyre njerëzve në atë kohë.

Ein Ausstellungsraum mit Rüstungen von Rittern. Die Figuren sind auf Ständern platziert, teils mit Fahnen in Blau und Rot. Der Boden ist aus Holz, und die Wände sind lichtdurchflutet. Im Hintergrund sind weitere Rüstungen und Waffen zu sehen, die historische Kriegsführung repräsentieren.
Armëtore të heronjve në Kështjellën Ambras në Insbrukut
Ein historisches Gebäude mit mehreren Stockwerken und grünen Fensterläden steht vor einem klaren Himmel. Im Vordergrund befinden sich kunstvoll gestaltete Gartenanlagen mit geometrischen Hecken und einem Pavillon. Im Hintergrund sind Berggipfel sichtbar, die eine beeindruckende Kulisse bieten.
Kështjellën Ambras në Insbrukut

Objektet e Skënderbeut në Kalanë e Ambras

Helmeta dhe shpata janë dokumentuar për herë të parë në vitin 1593. Ato përmenden në një inventar që u hartua në atë kohë për koleksionin e Ferdinandit Ii-të në Kështjellën Ambras pranë Innsbruck-ut: “Gjergj Skënderbeu, Përkrenare dhe dy shpata”. Shpata e dytë e përmendur këtu nuk ruhet më. 

Disa vite më vonë, në vitin 1596, pjesët përshkruhen më në detaje në inventarin e pasurisë së arkidukës: 

“Gjergj Skënderbeu, një përkrenare e lëmuar me shkëlqim me një rreth të praruar, mbi të një kokë dhie me brirë dhe dy shpata: njëra në një këllëf lëkure, e cila besohet se është e vërteta për shkak të peshës së saj dhe gjakut ende të dukshëm mbi të, tjetra në një këllëf prej kadifeje, e cila mban edhe me emrin e Skënderbeut.”
“Gjergj Skënderbeu, një përkrenare e lëmuar me shkëlqim me një rreth të praruar, mbi të një kokë dhie me brirë dhe dy shpata: njëra në një këllëf lëkure, e cila besohet se është e vërteta për shkak të peshës së saj dhe gjakut ende të dukshëm mbi të, tjetra në një këllëf prej kadifeje, e cila mban edhe me emrin e Skënderbeut.”

Është e paqartë se cila nga dy shpatat e përshkruara këtu mund të barazohet me atë që është ruajtur deri më sot. Mbi shpatën me numër inventari A 550 nuk gjendet asnjë nga gjurmët e gjakut të përmendura në këtë regjistër të inventarit historik. 

Paraqitja e parë piktoreske e përkrenares dhe e shpatës ekzistuese mund të gjendet në një portret të Skënderbeut në katalogun e ilustruar të koleksionit të armaturës Ambras e vitit 1601, i ashtuquajturi Armamentarium Heroicum. Në këtë portret, Skënderbeu mban shpatën në dorë. Përkrenarja është e vendosur në tokë përpara tij.

Eine historische Grafik zeigt einen Mann in prächtiger Kleidung, der mit einem Schild und einer Speerspitze durch eine Tür blickt. Er steht in einer kunstvoll gestalteten Nische, umgeben von verzierten Säulen und Ornamenten. Im Vordergrund ist ein Kaninchen sichtbar.
Portreti i Gjergj Kastriotit, i quajtur Skënderbeu, në: Jakob Schrenck i Notzing-ut, Armamentarium Heroricum, Innsbruck 1601, Muzeu i Historisë së Artit në Vjenë, Biblioteka, nr. inventari 91555_16 © KHM-Museumsverband

Një tjetër portret i Skënderbeut (pa përkrenare dhe shpatë) ka qenë pjesë e galerisë së portreteve të Ferdinandit II-të në Ambras. Në këtë galeri përfshiheshin disa qindra portrete në përmasa të vogla të burrave dhe grave të famshme të Rilindjes.

Das Bild zeigt ein Porträt eines Mannes im Profil, der einen rot gefärbten Hut trägt und einen langen weißen Bart hat. Er ist in einen farbenfrohen Umhang gekleidet, der aus Texturen besteht. Im Hintergrund ist eine Inschrift sichtbar, die seinen Namen erwähnt.
Portreti i Gjergj Kastriotit, i quajtur Skënderbeu, nga Galeria e Portreteve të Arkidukës Ferdinand II-të i Austrisë, fundi i shekullit të 16-të, Muzeu i Historisë së Artit në Vjenë, Galeria e Fotografive, nr. Inventari 5416 © KHM-Museumsverband

1806 nga Ambras në Vjenë

Helmeta dhe shpata mbetën në Kështjellën e Ambras nga fundi i shekullit të 16-të deri në 1806. Ato u sollën në Vjenë me të gjithë koleksionin nga Kështjella e Ambras gjatë kohës së luftërave Napoleonike.

Në vjenë u ekspozuan në Belvederen e poshtme që nga viti 1814. Në 1889 at ato u sollën si pjesë e Koleksioneve të Artit Imperial në Muzeun Historisë së Artit.

Pjesët e Ambras para Ambras

Ekzistojnë shumë supozime përsa i përket supozimeve se ku i ka përvetësuar këto vepra arkiduka Ferdinand rreth viteve 1580/90. Megjithatë, nuk ka mbijetuar asnjë burim për origjinën e këtyre pjesëve, për shembull nga zotërimi i Dukës së Urbinos ose familjes Sforza. Hamendësime për vendndodhjen e përkrenares dhe shpatës në kohët e mëparshme nuk janë të dokumentuara në arkiva, si për shembull shitja nga e veja e Skënderbeut.

Shpata e dytë e Skënderbeut

Dikur u lidh edhe një vepër tjetër nga koleksioni i Vjenës me emrin e Skënderbeut, thika e madhe luftarake (nr. inventari A 145), e cila sot është e ekspozuar në sallën e II-të të Gjuetisë dhe Armaturave Perandorake. Bëhet fjalë për një vepër gjermano-austriake e viteve 1490. Në teh gjenden forma të gdhendura dhe një kryq.

Thika e luftës vjen nga inventari i vjetër i Armatës Perandorake të Vjenës, ku u shfaq në shekullin e 19-të me atribuimin e Skënderbeut. Ashtu si helmeta dhe shpata, përfundoi në Muzeun e Historisë së Artit në Vjenë në fund të shekullit të 19-të. 

Ein gebogener Schwert mit einer langen Klinge und einem queren Griff. Die Klinge ist aus Metall und zeigt Gebrauchsspuren. Der Griff besteht aus einem dunklen Material und hat eine einfache, lange Form. Das Schwert liegt flach auf einem einfarbigen Hintergrund.
Thikë e madhe lufte, gjermano-austriake, rreth vitit 1490, Muzeu i Historisë së Artit në Vjenë, Gjuetia dhe Armatura Perandorake, nr. inventari A 145 © KHM-Museumsverband